Οι αυτοματοποιημένες διαδικασίες απαιτούν αισθητήρες για την παροχή πληροφοριών. Παρέχουν σήματα για τις θέσεις, τα όρια, τα επίπεδα ή χρησιμεύουν ως παλμοδότες. Χωρίς αξιόπιστους αισθητήρες ούτε ο καλύτερος ελεγκτής δεν είναι σε θέση να ελέγξει τις διαδικασίες. Γενικά, όλοι αυτοί οι αισθητήρες αποτελούνται από δύο μέρη: Ο πρώτος καταχωρεί την αλλαγή στις φυσικές συνθήκες (βασικός αισθητήρας), ο δεύτερος μετατρέπει τα σήματα του βασικού αισθητήρα σε ηλεκτρικά σήματα (επεξεργασία σήματος). Γενικά, γίνεται διάκριση μεταξύ των δυαδικών αισθητήρων που παρέχουν ένα καθορισμένο high-low σήμα και αναλογικούς αισθητήρες που χρησιμοποιούνται κατά προτίμηση για τη θερμοκρασία, την απόσταση, την πίεση, τη μέτρηση δύναμης, κ.λπ. Ο αισθητήρας παρέχει ένα αναλογικό σήμα που αναλύεται περαιτέρω για τη μέτρηση και τον έλεγχο.
Παραπάνω μπορείτε να δείτε το γενικό διάγραμμα που ισχύει βασικά για κάθε αισθητήρα. Οι αισθητήρες διαφέρουν μόνο σε μερικές λεπτομέρειες, π.χ. μεμονωμένα εξαρτήματα τους δεν χρησιμοποιούνται ή δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν ξεχωριστά. Μερικές φορές ο βασικός αισθητήρας καλείται απλώς αισθητήρας. Σε αυτήν την περίπτωση πρέπει να δούμε από τα υπόλοιπα στοιχεία αν εννοούμε ολόκληρη τη μονάδα ή μόνο τον βασικό αισθητήρα. Μερικές μονάδες αποτελούνται από ξεχωριστά εξαρτήματα, π.χ. οι αισθητήρες ΝΑΜUR ή συχνά επίσης και οι αισθητήρες θερμοκρασίας. Εδώ ο μετατροπέας συνδέεται με μια ξεχωριστή μονάδα ή έναν ενισχυτή αξιολόγησης. Στο παραπάνω διάγραμμα το χαρακτηριστικό γνώρισμα του ευφυούς αισθητήρα είναι η ικανότητα επικοινωνίας του. Αλλά αυτός ο όρος χρησιμοποιείται επίσης με μία διαφορετική έννοια. Ένας αισθητήρας που παρέχει μόνο την δυαδική πληροφορία,ανίχνευσης ή όχι ενός αντικειμένου γενικά δεν καλείται ευφυής. Αλλά ένας αισθητήρας που είναι σε θέση να παρέχει και πρόσθετες πληροφορίες, π.χ. αν ένα αντικείμενο ανιχνεύεται με αξιοπιστία ή ανιχνεύεται αναξιόπιστα, θεωρείται ευφυής.
Προκειμένου να αποφευχθούν οι παρανοήσεις η διαφορά εξηγείται εν συντομία.
Δυαδικό σημαίνει " δύο καταστάσεις" (on/off). Ένα αναλογικό σήμα που μπορεί να έχει οποιαδήποτε τιμή μέσα σε ορισμένα όρια συχνά γίνεται ψηφιακό έτσι ώστε να μπορεί να υποβληθεί σε επεξεργασία από τους ηλεκτρονικούς ελεγκτές. Αυτό γίνεται χρησιμοποιώντας έναν μετατροπέα A/D (αναλογικό σε ψηφιακό). Διαιρεί το αναλογικό σήμα σε βήματα. Ο αριθμός βημάτων προκύπτει από τον αριθμό των χρησιμοποιούμενων bits. Εκτιμώντας ότι κάθε bit μπορεί να πάρει μόνο δύο τιμές, 8 bits μπορούν να πάρουν 256 και 10 bits 1024. Αυτό καλείται επίσης ανάλυση. Λιγότερο από 8 bits χρησιμοποιούνται σπάνια επειδή τότε η ανάλυση θα ήταν πάρα πολύ χονδροειδής. Περισσότερα από 12 bits επίσης σπάνια χρησιμοποιούνται επειδή δεν έχει νόημα εάν η ανάλυση είναι πολύ υψηλότερη από την ακρίβεια μέτρησης.
Οι κωδικοποιητές είναι μια εξαίρεση. Παρέχουν τα ψηφιακά σήματα απευθείας.
Σε αυτή την κατηγορία προϊόντων έχουμε δυαδικούς αισθητήρες που περιλαμβάνουν επαγωγικούς, χωρητικούς, μαγνητικούς, φωτοκύτταρα, και υπερήχων.